Yapay zeka ve büyük veri, uluslararası ilişkiler ve küresel güvenlik alanında önemli dönüşümlere yol açan iki temel teknolojik gelişmedir. Yapay zeka, bağımsız kararlar alabilen ve veri analizi yoluyla yeni çıktılar üretebilen gelişmiş akıllı sistemleri ifade ederken; büyük veri, bu sistemlerin öğrenme ve gelişim süreçlerini destekleyen geniş ve çeşitli veri setlerini kapsamaktadır. Yapay zekanın hızlı gelişimi devletlerin güvenlik stratejilerini ve savunma politikalarını yeniden şekillendirmekte, modern savaş yöntemlerini dönüştürürken aynı zamanda etik, hukuki ve siyasi tartışmaları da gündeme getirmektedir. Özellikle savaş kuralları, insan hakları, demokrasi, veri güvenliği ve mahremiyet gibi konular bu teknolojilerin etkileriyle doğrudan ilişkilidir. Bunun yanı sıra yapay zeka ve büyük veri, askeri uygulamalar, istihbarat faaliyetleri, lojistik kapasite ve siber güvenlik alanlarında ülkeler arasında yeni bir rekabet ortamı yaratmaktadır. Bu bağlamda ABD ve Rusya Federasyonu gibi küresel aktörler ulusal güvenlik stratejilerini yapay zeka ve veri temelli teknolojilere dayalı olarak yeniden şekillendirmektedir. Bu çalışma, söz konusu iki ülkenin stratejilerini karşılaştırmalı olarak ele alarak farklılıkların küresel diplomasi üzerindeki olası etkilerini analiz etmektedir. Ayrıca yapay zeka ve büyük verinin insan hakları, demokrasi, medya özgürlüğü ve bireysel mahremiyet üzerindeki etkileri değerlendirilmekte; dijital çağda verinin stratejik önemine vurgu yapılarak uluslararası ilişkilerin dijital çağda ortaya çıkan yeni güç dinamikleri çerçevesinde daha doğru anlaşılması ve analiz edilmesi amacıyla Veri Üstünlüğü Teorisi adlı yeni ve özgün bir kuramsal yaklaşım geliştirilerek ortaya konulmuştur. Sonuç olarak yapay zeka ve büyük veri, küresel güç dengelerini ve devletlerin güvenlik politikalarını yeniden şekillendiren stratejik unsurlar olarak uluslararası ilişkiler literatüründe kapsamlı biçimde incelenmesi gereken konular arasında yer almaktadır.(ARKA KAPAKTAN)

 

İÇİNDEKİLER

 

GİRİŞ
BİRİNCİ BÖLÜM
1. KURAMSAL ÇERÇEVE
1.1. YAPAY ZEKA KAVRAMI
1.2. YAPAY ZEKANIN TARİHSEL GELİŞİMİ VE DÖNÜM NOKTALARI
1.3. BÜYÜK VERİ KAVRAMI
1.4. KÜRESELLEŞMENİN DİPLOMASİ VE DEMOKRASİYE ETKİSİ

 

İKİNCİ BÖLÜM
2. KÜRESEL DİPLOMASİ BAĞLAMINDA ABD VE RUSYA'DA BÜYÜK VERİ İLE YAPAY ZEKA UYGULAMALARI
2.1. ABD VE RUSYA'DA BÜYÜK VERİ İLE ZEKA'NIN KULLANIM BİÇİMLERİNİN KARŞILAŞTIRILMALI ANALİZİ
2.1.1. Rusya Diplomasisinde Büyük Veri ve Yapay Zekanın Rolü
2.1.2. ABD Diplomasisinde Büyük Veri ve Yapay Zekanın Rolü
2.2. KÜRESEL DİPLOMASİDE BÜYÜK VERİ VE YAPAY ZEKANIN TEMEL ODAK ALANLARI: RUSYA VE ABD ÖRNEĞİ
2.2.1. Rusya'nın Yapay Zeka ve Büyük Veri Kullanımında Temel Odak Alanları
2.2.2. ABD'nin Yapay Zeka ve Büyük Veri Kullanımında Temel Odak Alanlar
2.3. BÜYÜK VERİ VE YAPAY ZEKAYA İLİŞKİN ABD VE RUSYA YAKLAŞIMLARININ FARKLILIKLARININ İNCELENMESİ

 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
3. ABD VE RUSYA'DA YAPAY ZEKA İLE BÜYÜK VERİ'NİN İNSAN HAKLARI VE DEMOKRASİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ
3.1. İNSAN HAKLARI VE DEMOKRASİYE ETKİLERİ
3.1.1. ABD ve Rusya'da Yapay Zeka ile Büyük Verinin Demokrasi ve İnsan Hakları Üzerindeki Etkisi
3.1.2. Demokrasi ve İnsan Hakları Açısından ABD ile Rusya'nın Uygulamalarının Karşılaştırılmalı Analizi
3.2. ABD VE RUSYA'DA MEDYA ÖZGÜRLÜĞÜ VE KAMUOYU ÜZERİNE ETKİSİ
3.3. ABD VE RUSYA'DA GİZLİLİK VE GÜVENLİK ÜZERİNE ETKİSİ
3.4. ABD VE RUSYA'DA MAHREMİYET HAKLARININ KORUNMASINA YÖNELİK UYGULAMALAR VE ETKİLER

 

DÖRDÜNCU BÖLÜM
4. YAPAY ZEKA VE BÜYÜK VERİ KULLANIMIYLA TOPLUM 5.0'A GEÇİŞ SÜRECİ
4.1. DİJİTAL HEGEMONYA BAĞLAMINDA ABD VE RUSYA'NIN YAPAY ZEKA İLE BÜYÜK VERİ KULLANIMI
4.2. TOPLUM 5.0 GEÇİŞ SÜRECİNDE YAPAY ZEKA VE BÜYÜK VERİ'NİN DİJİTAL HEGEMONYA RÖLÜ
4.3. YENİ KAVRAMSAL PERSPEKTİF: VERİ ÜSTÜNLÜĞÜ TEORİSİ IŞIĞINDA KÜRESEL REKABETTE VERİ TEMELLİ DİJİTAL HEGEMONYA
SONUÇ

 

KAYNAKÇA